{"id":3114,"date":"2019-04-06T07:48:10","date_gmt":"2019-04-06T07:48:10","guid":{"rendered":"http:\/\/www.iwabogdani.org\/?p=1240"},"modified":"2019-04-06T07:48:10","modified_gmt":"2019-04-06T07:48:10","slug":"iwa-bogdani-boton-ne-shqip-poetja-italjane-laura-garavaglia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/iwa-bogdani-boton-ne-shqip-poetja-italjane-laura-garavaglia\/","title":{"rendered":"IWA Bogdani Boton n\u00eb Shqip poetja Italjane Laura Garavaglia"},"content":{"rendered":"
<\/a>Parath\u00ebnia<\/pre>\n
<\/a>POEZI E FJALORIT POETIK SHKENCOR<\/strong><\/h4>\n
Nga MUHARREM KURTI<\/em><\/p>\n
Libri me poezi \u201cAmplituda e Probaliteteve\u201d, i poetes bashk\u00ebkohore italiane Laura Garavaglia, i p\u00ebrkthyer n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe nga poeti i shquar dhe p\u00ebrkthyesi Jeton Kelmendi, na njeh me prirjen e autores, e cila provon q\u00ebllimisht t\u00eb shkruaj nj\u00eb poezi bashk\u00ebkohore, me fjalor poetik\u00eb shkencor.<\/p>\n
Aq sa kemi n\u00eb dor\u00eb poezi t\u00eb k\u00ebtij libri, shumica e tyre kan\u00eb fjalor shkencor, si p\u00ebr shembull titujt e disa poezive; \u201cNumrat Fibracoi\u201d, \u201cTeoria e Grupimeve \u201c, \u201cFunksioni Zeta\u201d, \u201cZ\u00ebmrimi i Numrave\u201d, e ndonj\u00eb tjet\u00ebr, kan\u00eb fjalor matematikor.\u00a0\"\"<\/p>\n
Nd\u00ebrsa, po t\u00eb shikojm\u00eb disa nga vargjet e disa nga poezive, si \/Nd\u00ebrtuar mbi numrat\/ Numrat ishin yje t\u00eb ndritsh\u00ebm\/ Numra dhe pllaka \/ Numra t\u00eb sh\u00ebnimeve \/ Z\u00ebm\u00ebrimi i numrave ishte nj\u00eb humner e liris\u00eb \/ Mes plusit dhe minusit \/ M\u00eb pelqen qarkullimi i o-s (zeros)\/ Z\u00ebro mbyll p\u00ebrseri kufijt\/, e tjer\u00eb e t\u00eb tjera, tregojn\u00eb, se autorja ka krijuar nj\u00eb individualitet t\u00eb shquar poetik\u00eb edhe m\u00eb ket\u00eb m\u00ebnyr\u00eb shkrimi. Bile \u00ebsht\u00eb krejt e vecant\u00eb n\u00eb ket\u00eb drejtim.<\/p>\n
Autorja Garavaglia, shkruan p\u00ebr ankthin e bot\u00ebs moderne dhe p\u00ebr shqet\u00ebsimit e saj. Shkruan p\u00ebr preokupimet e njeriut, ndoshta po t\u00eb lexohet edhe k\u00ebshtu, e gjith\u00eb jeta e njeriut \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gar\u00eb p\u00ebr numrin. Ata m\u00eb t\u00eb fuqishmit, synojn\u00eb numrin nj\u00eb, numrin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb bot\u00ebs dhe njer\u00ebzimit, por i trajtojn\u00eb t\u00eb tjer\u00ebt si numra, p\u00ebr shembull, t\u00eb burgosurit nuk kan\u00eb emra ve\u00e7se identitet numri. Turmat jan\u00eb ve\u00e7se madh\u00ebsi numri. Sa m\u00eb shum\u00eb numra t\u00eb kesh n\u00eb var\u00ebsin t\u00ebnde, je m\u00eb i madhi. Ka njer\u00ebz q\u00eb jan\u00eb ve\u00e7se z\u00ebro. Ka njer\u00ebz q\u00eb jan\u00eb minus, si\u00e7 ka njer\u00ebz q\u00eb jan\u00eb ve\u00e7se plus.<\/p>\n
Vlera e ardhjes n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe, e \u00e7do autori bashk\u00ebkohor botror \u00ebsht\u00eb e shumt\u00eb, sepse na njeh me tendencat q\u00eb ka poezia n\u00eb bot\u00eb, me risit dhe na tregon se \u00e7far\u00eb tema e shqetsojn\u00eb krijuesin e bot\u00ebs prendimore dhe se \u00e7far\u00eb dallimesh ka ndermjet dy koncepteve letrare n\u00eb vend dhe n\u00eb bot\u00eb. Urime autores Garavaglia ardhja n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe dhe p\u00ebrg\u00ebzime p\u00ebrkthyesit, q\u00eb po na mund\u00ebson njohjen m\u00eb autor, nga bota prendimore.\u00a0\"\"<\/p>\n
POEZI T\u00cb VOGLA ME KUPTIME T\u00cb M\u00cbDHA<\/strong><\/p>\n
Prof. Dr. Jeton Kelmendi<\/em><\/strong><\/p>\n
\u00cbsht\u00eb koh\u00eb, ku teknologjia i ka shkaktuar shum\u00eb telashe leximit, e ve\u00e7mas artit letrar. Poezia n\u00eb ket\u00eb kontekst \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendjen m\u00eb delikate, ku numri i lexues\u00ebve \u00ebsht\u00eb i pak\u00ebt, nd\u00ebrsa edhe \u00e7\u00ebshtja e botimeve nuk del t\u00eb jet\u00eb aq e leht\u00eb. Nd\u00ebrsa teknologjia po ndikon n\u00eb r\u00ebnien e leximit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi, ka edhe nj\u00eb aspekt tjet\u00ebr, ku teknologjia po e mund\u00ebson komunikimin dhe bashk\u00ebpunimin nd\u00ebrmjet shkrimtar\u00ebve t\u00eb vendeve dhe gjuh\u00ebve t\u00eb ndryshme. Sigurisht se kjo ndikon edhe n\u00eb universalitetin e artit letrar\u00eb, prandaj me t\u00eb drejt duhet ndihemi mir\u00eb ne q\u00eb merremi me ket\u00eb art.<\/p>\n
Nga ana tjet\u00ebr, njohja e gjuh\u00ebs s\u00eb huaj, mund\u00ebson edhe njohjen me poetin q\u00eb krijohet n\u00eb nj\u00eb gjuh\u00eb tjet\u00ebr. N\u00eb ket\u00eb \u00e7\u00ebshtje duhet potencuar faktin se p\u00ebrkthyesi zakonisht zgjedh poetin ose poeten, por zgjedh edhe poezit\u00eb p\u00ebr t\u2019i p\u00ebrkthyer. Poetja Italjane Laura Garavaglia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb poete n\u00eb sensin e plot\u00eb t\u00eb kuptimit artistik. Poezit\u00eb e saj jan\u00eb nj\u00eb p\u00ebrzgjedhje dhe botim n\u00eb Anglisht dhe origgjinal n\u00eb gjuh\u00ebn e shkruar, Italisht, nd\u00ebrsa un\u00eb I kam p\u00ebrkthyer nga Gjuha Angleze. Garavaglia shkruan me shum\u00eb p\u00ebrkushtim, saq\u00eb t\u00eb duket sikur po jeton me vargjet e saj, madje me nj\u00eb pedant\u00ebri shprehet n\u00eb secil\u00ebn fjal\u00eb dhe n\u00eb secilin varg. Ajo nuk meton t\u00eb shkruaj gjat\u00eb, as n\u00eb fjali t\u00eb gjata dhe as n\u00eb strofa t\u00eb shum\u00ebta, por shkruan shum\u00eb shkurt, thuk\u00ebt dhe konciz.<\/p>\n
Qasja tematike e poetes Garavaglia paraqet nj\u00eb model specifik, ngase shprehet me but\u00ebsi ndaj temave, kurse edhe tematika e saj \u00ebsht\u00eb e pasur dhe me nj\u00eb frym\u00eb krejt\u00ebsishjt lirike. P\u00ebrkthimin e k\u00ebtyre poezive e kam b\u00ebr\u00eb me kenaq\u00ebsi dhe pa ndonj\u00eb v\u00ebshtersi, sepse nd\u00ebrtimi i fjalive \u00ebsht\u00eb i qart\u00eb dhe pa ndonj\u00eb ekspresivitet nentekstor, prandaj edhe leximi t\u00eb jep k\u00ebnaq\u00ebsi. Figurshm\u00ebria n\u00eb poezit\u00eb e Laura Garavaglias, nd\u00ebrthuret me imagjinat\u00ebn e pasur me ide dhe nd\u00ebrton shprehje q\u00eb poetja spikat nga jeta e saj dhe p\u00ebrvoja q\u00eb ka jo vet\u00ebm n\u00eb vendin e saj, por edhe mund\u00ebsia q\u00eb t\u00eb krijon p\u00ebrvoja me letersit\u00eb e huaja dhe n\u00eb vende t\u00eb ndryshme. K\u00ebsi soji, me t\u00eb drejt mund t\u00eb vler\u00ebsohet poezia e saj, madje p\u00ebr mua Laura Garavaglia shkruan pak qe t\u00eb thot\u00eb shum\u00eb, u del p\u00ebrball\u00eb temave, q\u00eb t\u2019i shtroj dhe trajto sipas pik\u00ebp\u00e2mjeve t\u00eb saj. Ajo ka kujdes t\u00eb posa\u00e7\u00ebm me fjal\u00ebn, prandaj poezit\u00eb e saj jan\u00eb t\u00eb realizuara nga aspekti artistik, gjithnj\u00eb duke ruajtur stilin e saj poetik dhe qasjen moderne t\u00eb shkrimit. Dhe p\u00ebr fund kam nj\u00eb vler\u00ebsim, Lauara Garavagia shkruan poezi t\u00eb vogla n\u00eb tekst, por t\u00eb m\u00ebdha n\u00eb kuptim dhe shprehje.<\/p>\n
\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Prishtin\u00eb, 20. 03. 2019\u00a0<\/em><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Parath\u00ebnia POEZI E FJALORIT POETIK SHKENCOR Nga MUHARREM KURTI Libri me poezi \u201cAmplituda e Probaliteteve\u201d, i poetes bashk\u00ebkohore italiane Laura Garavaglia, i p\u00ebrkthyer n\u00eb gjuh\u00ebn shqipe nga poeti i shquar dhe p\u00ebrkthyesi Jeton Kelmendi, na njeh me prirjen e autores, e cila provon q\u00ebllimisht t\u00eb shkruaj nj\u00eb poezi bashk\u00ebkohore, me fjalor poetik\u00eb shkencor. Aq sa […]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":1246,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[166,164],"tags":[],"book_author":[],"book_publisher":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3114"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3114"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3114\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3114"},{"taxonomy":"book_author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/book_author?post=3114"},{"taxonomy":"book_publisher","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/book_publisher?post=3114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}