{"id":3285,"date":"2021-04-17T19:24:30","date_gmt":"2021-04-17T19:24:30","guid":{"rendered":"http:\/\/www.iwabogdani.org\/?p=2195"},"modified":"2021-04-17T19:24:30","modified_gmt":"2021-04-17T19:24:30","slug":"iwa-bogdani-boton-librin-poetik-valltarja-ne-gure-nga-mirash-martinoviq-perkthyer-nga-smajl-smaka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/iwa-bogdani-boton-librin-poetik-valltarja-ne-gure-nga-mirash-martinoviq-perkthyer-nga-smajl-smaka\/","title":{"rendered":"IWA Bogdani boton librin poetik &quot;VALLTARJA N\u00cb GUR\u00cb&quot; nga Mirash Martinoviq, perkthyer nga Smajl Smaka"},"content":{"rendered":"<p><strong><em>N\u00eb nekropolin n\u00eb Vinjani, pran\u00eb Imotskit, q\u00ebndron \u00a0dhe nj\u00eb \u00a0gur\u00eb varri , n\u00eb t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb gdhendur portreti i valltares, kryevep\u00ebr e mjeshtrit t\u00eb panjohur.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>TAKIMI ME LIBRIN, ME GURIN DHE ME POETIN<\/strong><\/p>\n<p>Nga Ivana \u00c7agal<\/p>\n<p>Nese poezia \u00ebsht\u00eb takim- e e atill\u00eb m\u00eb \u00ebsht\u00eb shfaqur deri tani-at\u00ebher\u00eb takimi me Valltaren ka qen\u00eb\u00a0 i trefisht\u00eb dhe gjithsesi i pambaruar.Takim me Librin, me gurin dhe me Poetin.<\/p>\n<p>N\u00eb muajin shkurt, kryeredaktorja e revist\u00ebs \u201c Mund\u00ebsit\u00eb\u201d e Qarkut Kulturor t\u00eb Spliti dhe ligj\u00ebruese e Fakultetit Filozofik n\u00eb Split Katarina Dalmatin m\u00eb luti t i p\u00ebrzgjedh poezit\u00eb p\u00ebr p\u00ebrmbledhjen Valltarja n\u00eb gur\u00eb. I kam p\u00ebrzgjedhur ato t\u00eb cilat pas leximit me z\u00eb n\u00eb banesen time t\u00eb p\u00ebrkohshme n\u00eb Katovicen polake ting\u00ebllonin imotikisht.\u00a0 Takimi\u00a0 me librin \u00ebsht\u00eb zhvilluar\u00a0 edhe m\u00eb von\u00eb, at\u00ebher\u00eb kur kisha\u00a0 etje p\u00ebr lirik\u00eb\u00a0 shk\u00ebmbore, kur Mirashi me pedant\u00ebri dhe paimponuesh\u00ebm e d\u00ebrgoi versionin p\u00ebrfundimtar. Duke e ditur se autori d\u00ebshironte q\u00eb vargjet t i p\u00ebrcillte me fotografi gur\u00ebvarrezash, n\u00eb t\u00eb cil\u00ebt gjendet frym\u00ebzimi i tij , i ofrova ndihm\u00ebn time.<\/p>\n<p>Takimi me gur\u00eb u b\u00eb gjat\u00eb dit\u00ebve t\u00eb gushtit, kur un\u00eb me babain, sipas zakonit t\u00eb banor\u00ebve t\u00eb Krahin\u00ebs se Imotskit, shkoja p\u00ebr pazar\u00a0 n\u00eb Hercegovinen e af\u00ebrt. Gjat\u00eb mungeses sime shtat\u00ebvje\u00e7are nga Kroacia, e kam p\u00ebrseritur k\u00ebt\u00eb rrug\u00ebtim ,kurdo q\u00eb jam kthyer n\u00eb sht\u00ebpi n\u00eb Zagvozd. Edhe babai edhe un\u00eb kalonim pran\u00eb shenjes se lokalitetit Rudezh shum\u00eb her\u00eb, pa ditur se n\u00eb majen e fshatit fshihej grumbulli prej dhjet\u00eb gur\u00ebvarrezash, prej t\u00eb cil\u00ebve njeri do ta frym\u00ebzoj\u00eb poetin\u00a0 e madh malazez. Deri t\u00eb shkurret\u00a0 n\u00eb mes \u00a0as q\u00eb do mb\u00ebrrinim pa ndihmen e banor\u00ebve vendas. Na e t\u00ebrhiqnin v\u00ebrejtjen se ato ishin mbuluar nga dheu duke na treguar\u00a0 n\u00eb gur\u00ebvarrin e ngritur, lart, n\u00eb hyrje, pran\u00eb murit t\u00eb thar\u00eb e t\u00eb ult\u00eb. Kemi ecur gurishtes, ferrave dhe n\u00ebp\u00ebr insekte\u00a0 ,kemi v\u00ebshtruar dhe kemi pyetur se vall\u00eb a ka n\u00eb af\u00ebrsi edhe ndonj\u00eb gur\u00ebvarr, me figur\u00eb njer\u00ebzore. Vet\u00ebm gurr\u00ebvarret e Rudezhit,\u00a0 than\u00eb ata. Hoqem dor\u00eb.<\/p>\n<p>Derisa ishim n\u00eb Hercegovin\u00eb, Mirashi e kontaaktoi \u00a0Domagoj Nikoliqin, i cili tashm\u00eb e kishte gjetur Valltare dhe e kishte fiksuar me fotoaparat , duke i ngjyrosur ornamentet dhe fytyr\u00ebn e saj , ngase shquheshin dob\u00ebt. Sipas udh\u00ebzimeve t\u00eb Domagojit dhe sipas fotografis\u00eb t\u00eb gur\u00ebvarrit q\u00eb ma kihte d\u00ebrguar, u ktheva n\u00eb shkurre. E k\u00ebrkova figur\u00ebn e femr\u00ebs mes diellit e h\u00ebn\u00ebs . Dhe u gjeta n\u00eb gurin sip\u00ebr t\u00eb cilit tashm\u00eb kisha shkelur. Mbuluar nga toka dhe nga flet\u00ebt. E fjetur. E gdhendur.Valltarja.<\/p>\n<p>E pashkatht\u00eb p\u00ebr shkrepje fotografie t\u00eb gur\u00ebvarrit, u p\u00ebrpoqa ta kapja fytyr\u00ebn e saj. Stina e motit dhe\u00a0 piku i dit\u00ebs nuk ishin n\u00eb favorin tim . E kuptova pse Domagoj e kishte\u00a0 ngjyrosur me shkum\u00ebs.<\/p>\n<p>Autori me padurim\u00a0 e priti foton autentike, burimore t\u00eb Valltares, vet\u00ebm at\u00eb q\u00eb vitet, stin\u00ebt,t\u00eb reshurat dhe dheu nuk e kishin shlyer- pak, fort pak. Pastaj Mirashi kishte\u00a0 konkluduar se do t\u00eb mund t\u00eb shkruaja fjal\u00ebn hyr\u00ebse p\u00ebr k\u00ebt\u00eb lib\u00ebr t\u00eb tij, pasiq\u00eb isha nga trojet e gur\u00ebvarreve dhe \u00a0e baladave t\u00eb Krajines\u00a0 dhe varri i Vukut dhe t\u00eb Hasanaginic\u00ebs. T\u00eb prirura p\u00ebr rr\u00ebfime,vallezime e mitizime dhe p\u00ebr dialogun\u00a0 me natyren dhe me historin\u00eb.<\/p>\n<p>Iu p\u00ebrvesha pun\u00ebs q\u00eb serish ta rilexoj Valltaren.\u00a0 Sigurisht \u00a0do t\u00eb duhej q\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb sprov\u00eb t i thosha disa fjal\u00eb k\u00ebsisoj-Valltarja n\u00eb gu p\u00ebrb\u00ebhet nga Legjenda hyr\u00ebse dhe 53 poezi t\u00eb pasistemuara n\u00ebp\u00ebr cikle,\u00a0 kurse tematikisht t\u00eb spirancuara perreth gurit, malit, flores dhe faunes se shk\u00ebmbit. Poeti flet p\u00ebrmes z\u00ebrit t\u00eb\u00a0 vajz\u00ebs \/nuses\/amvises, furnizuese t\u00eb Krajines se Imotskit. \u201c\u00a0 Mrekullia\u201c verbale \u00a0\u00ebsht\u00eb prezente n\u00eb poezin\u00eb\u00a0 \u201cMrekullib\u00ebrsja\u201d\u00a0 shtrihet\u00a0 n\u00eb t\u00ebr\u00eb librin. K\u00ebshtu , lexuesi i porosis\u00eb s\u00eb Valltares e merr drejtp\u00ebrdrejt, spontanisht, instiktivisht, me t\u00eb gjitha ndjenjat. S\u00ebbashku me subjektin lirik i dor\u00ebzohet shijimit\u00a0 \u00ebmb\u00ebl-itht\u00eb t\u00eb pritjes dhe soditjes aktive t\u00eb saj nga shkurret, deri n\u00eb\u00a0 mal, deri tek amshimi. N\u00eb fund, n\u00eb pritje t\u00eb dasm\u00ebs, t\u00eb ndryshimit ,t\u00eb liris\u00eb,Valltarja zbulohet edhe si poete.<\/p>\n<p>Fjal\u00ebt i ka mbjell\u00eb<\/p>\n<p>Secil\u00ebn n\u00eb sht\u00ebpiz\u00ebn e vet,<\/p>\n<p>Ka lutur<\/p>\n<p>O foshnjet e mia t\u00eb palindura<\/p>\n<p>Fjal\u00ebt e ma<\/p>\n<p>T\u00eb palindura<\/p>\n<p>Do t\u00eb duhej q\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb sprov\u00eb t\u00eb thuhej di\u00e7ka ashtu. Sepse n\u00ebse them se edhe un\u00eb jam kapur p\u00ebr muri dhe se pik\u00ebrisht p\u00ebr shkak t\u00eb gur\u00ebvarrezave dhe p\u00ebr shkak t\u00eb oralitetit me t\u00eb cilin Krajina ime frymon, e q\u00eb Mirashi e ka\u00a0 zot\u00ebruar e ka kapur, e ka\u00a0 gdhendur n\u00eb vargjet e veta, pra nese them\u00a0 se jam kthyer n\u00eb shtepi dhe aty kam vendosur t\u00eb mbetem \u2013do t\u00eb ishte shum\u00eb personale p\u00ebr nj\u00eb fjal\u00eb hyr\u00ebse. Edhepse takimi im me autorin LIVE nuk ka ndodhur, libri i tij m\u00eb ka p\u00ebrforcuar bindjen\u00a0 se vet\u00ebm kur gur\u00ebvarri vrojtohet nga larg\u00ebsia,nga Mali i Zi ose nga Polonia,\u00ebsht\u00eb e mundshem q\u00eb t\u00eb ndjehet, t\u00eb \u00a0p\u00ebrjetohet sht\u00ebpia. M\u00eb vendore sesa zakonisht<br \/>\nFaleminderit Valltares dhe faleminderit poetit.<\/p>\n<p>N\u00eb Split, 12 shtator 2020<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u00eb nekropolin n\u00eb Vinjani, pran\u00eb Imotskit, q\u00ebndron \u00a0dhe nj\u00eb \u00a0gur\u00eb varri , n\u00eb t\u00eb cilin \u00ebsht\u00eb gdhendur portreti i valltares, kryevep\u00ebr e mjeshtrit t\u00eb panjohur. TAKIMI ME LIBRIN, ME GURIN DHE ME POETIN Nga Ivana \u00c7agal Nese poezia \u00ebsht\u00eb takim- e e atill\u00eb m\u00eb \u00ebsht\u00eb shfaqur deri tani-at\u00ebher\u00eb takimi me Valltaren ka qen\u00eb\u00a0 i trefisht\u00eb [&hellip;]<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":2198,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[166,164],"tags":[],"book_author":[],"book_publisher":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3285"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3285"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3285\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3285"},{"taxonomy":"book_author","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/book_author?post=3285"},{"taxonomy":"book_publisher","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.iwabogdani.org\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/book_publisher?post=3285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}